
وقتی طرف مقابل به تعهدش عمل نمیکند، خیار شرط قویترین اهرم شماست؛ شرایط اعمال، مهلتها و اشتباهات رایج.
خیار شرط، حقی است که ضمن عقد برای یکی از طرفین یا شخص ثالث پیشبینی میشود تا در مدت معین بتواند عقد را فسخ کند. قویترین و کاربردیترین خیار در معاملات روزمره است و دادگاهها نیز آن را با انعطاف میپذیرند.
تفاوت خیار شرط با خیار تخلف از شرط این است که اولی به خودی خود و دلخواه دارنده اعمال میشود، اما در دومی باید تخلف از شرط اثبات شود. به همین دلیل در قراردادهای حرفهای، «حق فسخ به استناد هرگونه تخلف از هر شرط» بهصورت صریح درج میشود.
اعمال خیار فوریت دارد؛ دارنده خیار باید بلافاصله پس از اطلاع از تخلف، اراده خود مبنی بر فسخ را اعلام کند (معمولاً با اظهارنامه رسمی)، وگرنه حق فسخ ساقط میشود. پس از اعلام فسخ، آثار عقد از زمان اعلام به بعد زایل میشود و عوضین باید مسترد گردد.
اشتباهات رایج: ۱) تأخیر چندماهه در اعلام فسخ؛ ۲) اعلام شفاهی بدون سند؛ ۳) درخواست فسخ بدون استناد به شرط صریح قرارداد؛ ۴) خلط بین خیار و اقاله. هرکدام میتواند دعوای شما را زمینگیر کند.
اگر درگیر قراردادی هستید که طرف مقابل از اجرای تعهدش طفره میرود، قبل از هر اقدامی با وکیل متخصص قرارداد راهگشا مشورت کنید؛ یک اظهارنامه درست، گاهی بدون دعوا نتیجه میدهد و در غیر این صورت، پایه محکم پرونده فسخ شما را میسازد.
این مقاله برای دوست حقوقیتان مفید بود؟

